Ruhun özgürlüğü mü, nefsin özgürlüğü mü? Bir terazinin iki kefesi gibidir. Ruh bir kefede nefs bir kefededir. Ruhun özgürleşmesi, yükselmesi nefsin isteklerinin alçaltılmasına bağlıdır. Ruh zirvedeyken nefs en aşağıdadır. Nefs zirvedeyken ruh en aşağıdadır. Ruhu balon gibi düşünelim bizde içindeyiz sepeti de nefs olarak düşünelim kum torbalarını da günahlar, haset, kibir, gıybet gibi nefsin dünya ile madde ile bağları. Güzel ahlak, edep, hayâ, ibadet, iyilik gibi merhamet gibi güzel davranışlar balonu şişirecek havalandıracak olan gazların birleşimi. Kum torbalarını attıkça balonu şişirecek uçuracak güzel düşünceler, davranışlar otomatik olarak gelir. Geride bir tane bile kum torbası bıraksanız olmaz. Özgürlüğe ulaşmak için bu kum torbalarının irtibatını balondan yavaş yavaş kesmeniz gerekir. Son kum torbasını da kestikten sonra balon havalanır. Balon yerden kesilmedikçe özgür sayılamaz, yükseldikçe de özgürlüğün tadını çıkarırsınız. Anlattığım tamamen maddeyi hayatımızdan çıkarmak değil zaten böyle bir şeyi yapmamız da mümkün değil, çünkü bizim bedenimiz de madde, helal dairesinde kalarak dünya nimetlerinden aşırıya kaçmadan istediğimiz gibi yararlanabiliriz. Dikkat edeceğimiz husus maddeyi hayatımızın merkezine almayacağız ve kalbimize sokmayacağız. Nefsimizi iyi tanıyacağız onun isteklerinin bitmeyeceğini ne kadar isteklerini yerine getirirsek getirelim onun doymayacağını bileceğiz.